چهل سال در سایه

به گزارش پیام خبر، نوید جعفری هنرمند سینما و تئاتر فارس در یادداشتی به بررسی فیلم کیوان علی محمدی و علی اکبر حیدری با عنوان 2888 به مناسبت نمایش در جشنواره فیلم فجر شیراز پرداخته است. در نخستین روز از بیست و یکمین جشنواره فیلم فجر شیراز فیلم سینمایی ۲۸۸۸ ساخته کیوان علیمحمدی و علی اکبر حیدری که در بخش سودای سیمرغ حضور دارد اکران شد. فیلم ۲۸۸۸ داستان بیژن افسر کنترل شکاری در اتاق تاریک عملیات، در انتظار بازگشت عباس دوران و محمود اسکندری دو خلبان هواپیما‌های اف ۴ است که برای حمله و بمباران به بغداد حمله کرده‌اند. احتمال بازگشت هواپیما‌ها پنج درصد پیش‌بینی شده و ... علی اکبر حیدری پیش از این مورد این فیلم گفته است: ایده فیلم سینمایی «۲۸۸۸» از آنجا شروع شد که همراه با کیوان علیمحمدی به کتابفروشی رفتیم. از ابتدا می دانستم که او علاقه زیادی به خلبان ها دارد و در کتابفروشی به دنبال جلد سوم کتاب «ستاره های نبرد هوایی» می گشت. بعد از خرید کتاب همراه با هم مصاحبه ای از تیمسار شهرام رستمی خلبان دفاع مقدس را نگاه می کردیم و یک جمله برای ما تلنگر اولیه فیلمنامه شد و آن هم این بود که تیمسار شهرام رستمی در مصاحبه اش بیان کرد ما خلبان‌های شکاری، نابغه ای به نام بیژن عاصم داشتیم که هر وقت پرواز می کردیم با اطمینان جان مان را در اتاق کنترل دست او می سپردیم. این نام و داستان برای ما جذاب بود پس به جستجو در اینترنت پرداختیم و دیدیم از فردی که چنین خلبان مهمی از او صحبت می کند هیچ اطلاعاتی وجود ندارد. کیوان علیمحمدی دیگر کارگردان اثر نیز در مورد این فیلم گفت: ما شروع به نوشتن درباره آدمی که در یک اتاق تاریک پای یک دستگاه نشسته است و جان آدم های بسیاری دست اوست، کردیم و اکنون حدود سه سال از آن ایده و طرح اولیه گذشته است. فیلم در فضایی سیاه و سفید تصویر می شود و بخشی از فیلم به دغدغه ها و زندگی شخصی قهرمانان قصه می پردازد. شهید عباس دوران و همسرش و زندگی سایر قهرمانان داستان روایت می شود تا به سقوط ایرباس ایرانی به دست ناو آمریکایی می رسد. تکنیک کارگردانی همانی است که پیش از این در سایر آثار این فیلمساز مثل ارغوان، شبانه روز و سینما شهر قصه دیده ایم، فرمی که از نماهای باز می گذرد چ داستان از طریق تقطیع نماهای بسته روایت می شود. اگر چه ۲۸۸۸ توانسته بخشی از نادانستگی های ما پیرامون پشت صحنه جنگ و خصوصا پرواز را به آگاهی بدل کند اما در همذات پنداری و درگیر کردن مخاطب چندان موفق عمل نمی کند تا جایی که برخی از سکانس‌ها را تنها نمی توان شنید. شاید تلاش در رسیدن به یک فضای شاعرانه در دل جنگ و نشتن دادن زوایای پنهان و احساسی آدمهای درگیر جنگ که هدف اصلی فیلم بوده است به خوبی محقق نشده است و تنها با لایه ای ظاهری مواجه می شویم که نمی تواند ما را در خود غرق کند. ایراد اصلی در اکثر آثاری که به مقوله جنگ با شخصیت های واقعی می پردازد به جز یکی دو استثنا همانند ایستاده در غبار یا دوئل همین است که یا در دام شعار زدگی گرفتار می شوند و یا آنچنان که باید و شاید توان همراهی مخاطب در یک مسیر کشف و شهودی را ندارند. ۲۸۸۸ هم از این قاعده مستثنی نیست. فیلم ۲۸۸۸ نمی تواند ارتباطی را که موضوع اثر در پی آن است با مخاطب برقرار کند. عملا فیلم دچار چند دستگی در روایت است و نمیتواند هدفی که در پی آن است را منتقل کند که همانا آشنا کردن مخاطب از طریق ارتباط حسی با پشت صحنه جنگ هوایی است.