خداحافظی با آبرسانی تانکری تا ساماندهی پساب‌های سرگردان شیراز

به گزارش پیام خبر، به نقل ایرنا، شیراز ۱۵۸ روستا دارد که از این شمار، آبرسانی به ۱۳۸ روستا زیر نظر شرکت آب و فاضلاب این شهرستان انجام می‌شود؛ در سال‌های پیش ۴۵ تانکر، آبرسانی به روستاها و ۶۵ تانکر تامین آب برخی مناطق شهری شیراز را به عهده داشته است؛ اما اکنون تنها چهار روستا برای تامین نیاز خود وابسته به تانکرها هستند.

به گفته مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب شیراز، برخی از این روستاها هم، آنهایی هستند که ایجاد خط آبرسانی آنها کلید خورده و در حال تکمیل است؛ مثل روستای دهشیخ و حاجی آباد که در یک تا ۲ سال آینده از نعمت آب لوله‌کشی پایدار برخوردار می‌شوند تا پایان آبرسانی تانکری در شیراز اعلام شود، هم‌اکنون حدود سه هزار لیتر بر ثانیه از آب مورد نیاز شیراز از خطوط اول و دوم انتقال به این شهرستان تامین می‌شود که معادل حدود ۲۵۰ هزار مترمکعب در شبانه‌روز است و مابقی نیاز آبی نیز از طریق حدود ۲۷۰ حلقه چاه تأمین می‌شود.

براساس آمار شرکت آب و فاضلاب شیراز، مشترکان آب شهری و روستایی این شهرستان بیش از ۹۶۲ هزار مشترک هستند که حدود ۳۰ هزار مشترک همین سال گذشته به شبکه افزوده شده‌اند و پیش‌بینی می‌شود امسال نیز دست‌کم ۲۵ هزار مشترک جدید به مجموعه مشترکان آبفا اضافه شوند.

اقدامات شرکت آب و فاضلاب شیراز، حتی در دوران جنگ تحمیلی سوم روزه نیز متوقف نشد و همواره پای کار تامین آب مورد نیاز مردم بود؛ به گونه‌ای که استاندار فارس نیز گفت: در دوران جنگ اخیر، این مجموعه در حساس‌ترین نقاط، آمادگی کامل داشت و برای سخت‌ترین شرایط نیز برنامه‌ریزی کرده بود.

بهمن بهروزی، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب شیراز در استودیو ایرنا مرکز شیراز اعلام کرد که همه تلاش ما این است که شبکه آبرسانی پایدار و ایمن باشد و شهروندان بدون نگرانی از کیفیت و فشار آب، خدمات مناسبی دریافت کنند. همچنین با هماهنگی دستگاه‌های مختلف، توسعه و بهبود شبکه آب و فاضلاب به صورت مستمر دنبال می‌شود.

در گفت‌وگوی مفصل ایرنا با مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب شیراز، مسائل مهمی از جمله پیش بینی سناریوهای مختلف تامین آب شرب در شرایط جنگی، گذر از تنش آبی در تابستان، وضعیت فاضلاب شهرستان، استفاده از پساب به جای آب شرب در صنایع، تعیین تکلیف انشعاب‌های غیر مجاز و موضوع باغ شهرها مطرح شد.

مردم شیراز نگران پایداری شبکه آب نباشند

بهروزی: نیاز آبی شهرستان شیراز از دو منبع آب سطحی و آب زیرزمینی تامین می‌شود؛ ۴۰ تا ۴۵ درصد آب شهرستان از خطوط آبرسانی یک و ۲ و مابقی از ۲۷۰ حلقه چاه تامین می‌شود و در اختیار مشترکین قرار می‌گیرد.

آب مایه حیات است و زندگی همه مردم به آن وابسته است؛ چنانکه اگر پایداری شبکه آب با مشکل مواجه شود، زندگی خانوار مختل خواهد شد؛ ما برای گذر از تابستان ۱۴۰۵ از شهریور گذشته برنامه‌ریزی کردیم و این برنامه را به طور دقیق پیاده کرده‌ایم.

سال ۱۴۰۳ برای تامین آب موردنیاز شهر جدید صدرا با مشکلات عدیده‌ای مواجه بودیم که با ایجاد یک ایستگاه پمپاژ اصلی، این چالش حل شد.

شرکت آب و فاضلاب شیراز هر روز، میزان تولید، مصرف و هم برداشت آب‌های زیرزمینی و سطحی را پایش می‌کند و امروز که بیش از یک ماه تابستان را پشت سرگذاشته‌ایم، مشکلی برای تامن آب مورد نیاز شهروندان وجود نداشته است.

برای تامین آب شرب شهرستان شیراز در مرداد و شهریور مشکلی نداریم البته همه شهروندان باید حتما مصرف خود را مدیریت کنند؛ در این صورت به آسانی از تابستان عبور خواهیم کرد.

سهم هر خانواده شیرازی از صرفه‌جویی در مصرف آب؛ فقط ۵۰ لیتر

ایرنا: مردم چطور می‌توانند به پایداری آبرسانی شیراز کمک کنند؟

بهروزی: شهرستان شیراز حدود ۹۶۰ هزار مشترک آب دارد که حدود ۸۶۰ هزار نفر را مشترکین شهری و بقیه را مشترکان روستایی تشکیل می‌دهند.

گذر از تابستان جاری همراه با پایداری در شبکه آب شیراز یک شرط دارد؛ اینکه هر خانوار ۱۰ درصد مصرف خود را کاهش دهد، یعنی هر خانوار تنها ۵۰ لیتر آب در روز کمتر مصرف کند.

اگر یک بار آب را در خانه بازچرخانی کنیم و آبی که با آن سبزی و میوه می‌شوییم را صرف آبیاری گلدان یا دیگر مصارف ممکن کنیم، می‌توانیم بدون اینکه کاهشی در مصرف عادی روزانه داشته باشیم، به راحتی از اوج مصرف تابستانه عبور کنیم.

ایرنا: با توجه به اینکه بیشتر آب شرب مردم شیراز از سد درودزن تامین می شود، اکنون وضعیت آبگیری این سد چگونه است؟

بهروزی: ۴۵ درصد از آب شهر شیراز و صدرا یعنی چیزی حدود سه هزار و ۳۰۰ لیتر در ثانیه از سد درودزن تامین ی‌شود.

سال آبی جاری (مهر ماه ۱۴۴ تا پایان شهریور ۱۴۰۵) میزان پراکندگی بارندگی ها خوب بوده و بسیاری از سدهای استان از جمله درددزن به خوبی آبگیری شدند.

اما آب مورد نیاز روستاهای شیراز از آب زیرزمینی و ۲ چشمه تامین می‌شود.

قراردادی با مجموعه سپاه منعقد شده تا یک خط خروجی از مخزن میانرود به سمت روستاهای قره باغ کشیده شود که می‌تواند حدود ۵۰ روستا را نیز تحت پوشش قرار دهد. تکمیل فاز نخست خطوط رینگ آبرسانی به شهر شیراز

ایرنا : از پروژه‌های آبرسانی شیراز چه خبر؟

بهروزی: با گذشت چهار ماه از سال ۱۴۰۵، اما هنوز تکلیف تخصیص اعتبارات عمرانی مشخص نشده؛ با این حال پروژه‌های آبرسانی متوقف نشده و از سایر منابعی که در اختیار داریم و برنامه ریزی هایی که از قبل انجام شده در حال اجرا است.

فاز نخست خطوط رینگ آبرسانی شهر شیراز به طول ۹ کیلومتر که از دو سال پیش اجرایی شده، اکنون در مرحله آبگیری و آزمایش است و ایستگاه پمپاژ شهر صدرا ابتدای امسال به بهره‌برداری رسید .

در شهر شیراز نیز روی تکمیل خطوط انتقال تمرکز شده و هم اینک در بلوارهای شهید استوار و بلوار اتحاد بخش‌هایی از کار انجام شده است و تنها نصب اتصالات آن باقی مانده که با تکمیل آن برخی از معضلات آبرسانی به این مناطق را حل می‌کند.

اگر شبکه آب رسانی را به عنوان بدن انسان در نظر بگیریم، چنانچه خط‌های اصلی که همان رگ های خون رسان اصلی هستند، وجود نداشته باشد نمی‌توانیم نفس بکشیم؛ در تامین آب پایدار نیز تمرکز بر توسعه، تعویض یا اصلاح خطوط اصلی است.

در زمان حاضر، مرکز ۱۲۲ در حال دریافت گزارشات مردمی است و در این مرکز شکایات و گزارش های ایرادات خطوط انتقال مورد بررسی قرار می‌گیرد، در واحد اتفاقات نیز برای تعویض برخی خطوط تصمیم گیری می‌شود.

شرکت آب وفاضلاب شیراز، در یک کار علمی، شبکه آبرسانی را برای سناریوهای مختلف، از جمله فصل‌های مختلف سال، ساعات شبانه روز و مدل مصرفی مردم، به صورت علمی و فنی تحلیل و طراحی کرده تا بتواند پاسخگوی نیاز مشترکان باد.

اگر امروز می‌گوییم به آسانی از اوج مصرف تابستانه گذر خواهیم کرد، نتیجه اجرای همین پروژه‌ها و برنامه ریزی‌هایی است که طی سال‌های گذشته انجام است.
۱۱۳هزار متر مکعب تصفیه‌خانه شیراز در دست ساخت

ایرنا: سرانه بهره مندی مردم شیراز از سامانه جمع آوری فاضلاب چقدر است و برای توسعه این موضوع چه برنامه‌ای دارید؟

بهروزی: حدود ۷۲ درصد از شبکه جمع آوری فاضلاب شهر شیراز اجرا شده اما در بهره‌مندی از تصفیه خانه عقب هستیم؛ اکنون حدود ۱۱۳ هزار متر مکعب تصفیه خانه در حال ساخت است و ایجاد ۱۰۰ هزار متر مکعب نیز در مرحله مناقصه است.

اگر این تصفیه خانه‌ها به بهره برداری برسد، می‌توان گفت که شبکه فاضلاب شیراز تکمیل شده است.

هم‌اکنون در شهر شیراز حدود ۱۵ تا ۲۰ پیمانکار فعال داریم که در حال اجرای شبکه جمع آوری فاضلاب هستند و جمع آوری فاضلاب در برخی از این مناطق، درخواست شهروندان بوده است؛ بویژه در حاشیه رودخانه چنار راهدار، این اقدام مورد تاکید دستگاه های نظارتی از جمله محیط زیست و سازمان بازرسی نیز بوده و به همین دلیل در اولویت قرار گرفته است.

امیدواریم با تامین منابع اعتباری لازم و ایجاد تصفیه خانه‌ها، طی دو تا سه سال آینده به وضعیت مطلب دست یابیم و فاضلاب خامی وارد محیط نشود.
استفاده از پساب شیراز برای کشاورزی، نیازمند تصفیه تکمیلی است

ایرنا: سال هاست مزارع جنوب شهر شیراز با آب آلوده و فاضلاب آبیاری می شود، برای رفع این چالش، چه گامی برداشته شده است؟

بهروزی: مرجع تشخیص محصول غذایی آلوده، دانشگاه علوم پزشکی است و خط قرمز ما نیز همین است و هرچه دانشگاه علوم پزشکی تشخیص دهد می‌پذیریم.

در این رابطه، یک قرارداد با دانشگاه شیراز منعقد شده که در مراحل نهایی است تا دانشگاه برای کاربری های مختلف از این پساب استفاده کند و هم مطالعه و آزمایش کند.

این پروژه برای نخستین بار در کشور، به صورت پایلوت در شیراز اجرایی شده و امیدوارم نتایج خیلی خوبی از این مطالعات دانشگاه شیراز حاصل شود؛ کارشناسانی از علوم پزشکی، دستگاه قضایی، دادگستری و کارشناسان دادگستری، معاونت عمرانی استانداری، محیط زیست و شهرداری نیز عضو کارگروه این پروژه هستند.

چنانچه کیفیت پساب بهبود یابد، ممکن است در رده بندی‌ای قرار گیرد که برای کشاورزی نیز مناسب باشد؛ اما دستیابی به این نقطه هزینه هایی نیز دارد که باید تامین شود.

امیدواریم به جایی برسیم که پساب با کیفیت بسیار خوب از تصفیه خانه خارج شود و امکان استفاده از آن برای کشت گندم، سویا و صنایع غذایی فراهم شود.

اکنون به هیچ عنوان توصیه نمی کنیم که این پساب بدون مجوز دانشگاه علوم پزشکی برای تولید محصولات غذایی مورد استفاده قرار گیرد و این، نیازمند تصفیه تکمیلی است که در حال انعقاد قراردادهایی برای تکمیل تصفیه خانه و اجرای تصفیه تکمیلی پساب ها هستیم.
هم افزایی آبفا و شهرداری برای ساماندهی فاضلاب‌های سرگردان پل فسا شیراز

ایرنا: موضوع فاضلاب ورودی شهر شیراز یا همان پل فسا به کجا رسیده؟

بهروزی: بخشی از فاضلاب‌های سرگردان پل فسا، ظرفیت‌های مازاد تصفیه خانه و بخشی دیگر فاضلاب شهرک‌های صنعتی و منطقه ویژه اقتصادی است؛ جلساتی برای تعیین تکلیف ساماندهی این پساب ها انجام شده است.

ساماندهی رودخانه را شهرداری و سازمان آب منطقه ای به عهده گرفتند و اکنون مشغول فعالیت هستند وشرکت آب و فاضلاب شیراز نیز عملیات تکمیلی تصفیه فاضلاب را به عهده گرفته است.

ایرنا: مردم امید داشته باشند که فاضلاب‌های روان و بوی نامطبوع این محله سامان می‌یابد؟

بهروزی: همه این ها قابل حل است؛ ما به سهم خودمان تلاش می کنیم، اما همه فرآیند ساماندهی فاضلاب این منطقه در حوزه تعهدی شرکت آب و فاضلاب شیراز نیست.
شیراز، ۳۰ هزار انشعاب غیر مجاز دارد

ایرنا:موضوع انشعاب‌های باغ شهری های شیراز، سال‌ها است که به یک دغدغه مبدل شده، چه اقداماتی برای ساماندهی این انشعابات انجام شده است؟

بهروزی: برخی از صاحبان باغ شهری ها بر اساس قانون انشعاب‌های موقت غیر دائمی مصوب مجلس شورای اسلامی، کنتور دریافت کردند اما اکنون نیز هیر یک از این باغات که دارای پروانه ساخت باشند و از سوی شهرداری معرفی شوند، به آنها اشتراک آب تعلق خواهد گرفت، اما آنهایی که انشعاب غیرمجاز گرفته اند نیز در صورتی که مراجعه و درخواست کنند، با طی فرآیند قانونی، به آنها انشعاب مجاز داده می‌شود.

دست کم در این صورت می‌دانیم چقدر آب تولید و چه میزان، مصرف می شود. اکنون در شهرستان شیراز، حدود ۳۰ هزار انشعاب غیر مجاز وجود دارد.

انشعاب مجاز تنها به واحدهای مسکونی اختصاص می‌یابد و بی تردید، آب باغ شهری هایی که انشعاب غیرمجازن داشته باشند قطع خواهد شد؛ ساختمان مسکونی داخل باغات دارای پروانه نیز مسکونی به شمار می‌روند و می‌توانند برای دریافت اشتراک، اقدام کنند.
آبیاری فضای سبز شیراز با چاه‌های شهرداری

ایرنا: اکنون چه میزان آب شرب در شیراز صرف آبیاری فضای سبز می‌شود؟

بهروزی: در شهر شیراز برای آبیاری فضای سبز هیچ انشعابی وجود ندارد و شهرداری آب مورد نیاز به این منظور را از چاه‌هایی مجوزدار خود برداشت می‌کند؛ این چاه ها ممکن است آلودگی میکروبی هم داشته باشند اما برای فضای سبز مناسب هستند.

علاوه بر این، طی قراردادی که شرکت آب و فاضلاب شیراز با شهرداری منعقد کرده، سالانه یک و نیم میلیون متر مکعب پساب تصفیه شده تصفیه خانه شماره دو یا صدرا نیز برای آبیاری فضای سبز، در اختیار شهرداری قرار خواهد گرفت.

بازچرخانی پساب شهری در صنایع شیراز

ایرنا: در خصوص استفاده صنایع از پساب به جای آب شرب در شیراز کاری انجام شده است؟

بهروزی: در زمینه استفاده صنایع از پساب به جای آب شرب، با صنایع فولاد کوار در زمینه پساب فاضلاب قراردادی منعقد شده و پالایشگاه شیراز نیز در آستانه انعقاد قرارداد است.

استقبال صنایع از طرح های شرکت آب و فاضلاب شیراز به منظور واگذاری پساب، خوب بوده و در زمان حاضر با شهرک صنعتی شماره دو شیراز و منطقه ویژه اقتصادی، شهرداری، فولاد کوار و پالایشگاه شیراز قراردادهایی منعقد شده است.

در شرایط حاضر، گریزی از استفاده مجدد از پساب های شهری وجود ندارد و حتما باید باز چرخانی آب از محورهای اصلی کارمان باشد. ۱۳ درصد هدررفت آب شیراز در انشعابات غیر مجاز

ایرنا: شهر شیراز بافت های قدیمی وسیعی دارد، هدر رفت آب در این کلانشهر چقدر است؟

بهروزی: میانگین هدر رفت آب در کشور حدود ۳۴ درصد و در شهر شیراز حدود ۲۷.۱ درصد است؛ بخشی از این هدر رفت ناشی از شکستگی ها لوله ها و خطوط انتقال آب و تلفات تاسیسات و مخازن او بخشی از ان ناشی از انشعابات غیر مجاز است.

۱۳ درصد از هدررفت آب شیراز (یعنی حدودو ۲۶ میلیون متر مکعب) ناشی از انشعابات غیرمجاز یا خطای کنتور است.

به منظور کاهش هدر رفت ناشی از خطای کنتور، تعویض کنتورها با نوع هوشمند در دستور کار قرار گرفته و برای تعویض ۸۰ هزار کنتور خراب نیز برنامه ریزی شد که بخش زیادی نیز تهیه شده در اختیار مشترکان قرار گرفته است.

خدمات ماندگار شرکت آب فاضلاب شیراز در دولت چهاردهم

ایرنا: اگر بخواهید از خدمات ماندگاری که در شرکت آب و فاضلاب شیراز انجام شده صحبت کنید، به چه مواردی اشاره می‌کنید؟

بهروزی: بسیاری اوقات، کار مستمر، زمان بر است، ممکن است از دولت های قبل هم شروع شده باشد اما یکی از مهمترین اقدامات انجام شده، ایستگاه پمپاژ و رینگ آبرسانی شهر صدرا است.

در بخش تصفیه فاضلاب نیز، یکی از کارهای خیلی مهمی انجام شد، ایجاد تصفیه خانه لوکال و شروع تصفیه خانه شماره دو شیراز به ظرفیت ۱۰۰ هزار متر مکعب است.

تکمیل فاز نخست رینگ آبرسانی شهر شیراز نیز یکی دیگر از این اقدامات است که در هفته دولت یا در سفر رئیس جمهور به بهره برداری خواهد رسید. خطوط آبرسانی پیر، مهمترین چالش آب و فاضلاب شیراز

ایرنا: عمده ترین چالش های پیش روی آب و فاضلاب شیراز کدامند؟

بهروزی: عمده ترین چالش هایی که پیش روی ما است، فرسوده بودن دو خط آب رسانی شیراز است که از عمر خط آبرسانی شماره یک شیراز حدود ۵۴ سال می‌گذرد و باید با تامین اعتبار لازم، اصلاح شود و دیگری، چالش انشعابات غیرمجاز سطح شهر و باغ شهری ها است که آب بالایی مصرف می‌کننداما فایده آن به عموم مردم نمی رسد.

مساله بعد، گذاشتن پمپ روی شبکه است که سبب قطع آب بخش هایی از شهر می شود؛عاجزانه تقاضا می کنم که مردم بر روی شبکه قبل از کنتور پمپ نگذارید چرا که در این صورت، با توجه به کنترلی بودن سیستم های اندازه گیری، اندازه گیری مصرف آنها چند برابر نشان داده می‌شود و هزینه های زیادی نیز به مردم و شرکت آب و فاضلاب تحمیل می‌شود.

سناریوهای آب و فاضلاب شیراز برای آبرسانی پایدار در شرایط جنگی

ایرنا: اگر حرف پایانی با بینندگان دارید بفرمایید.

شرکت آب و فاضلاب، بدون همراهی و همکاری مردم نمی تواند خدمات پایدار و مستمر ارائه کند؛ اگر آنها بهای خدماتی که دریافت می کنند را به موقع پرداخت کنند، ما نیز می توانیم خدمات خود را بهبود دهیم.

اگر مردم هفت تا ۱۰ درصد صرفه جویی در مصرف داشته باشند و بویژه بانوان، استفاده مجدد از برخی آبها را در برنامه خود قرار دهند، بی تردید ما از گرمای تابستان به سلامت عبور خواهیم کرد.

در خصوص نگرانی برخی مردم از تامین آب پایدار در شرایط جنگی نیز، شرکت آب و فاضلاب شیراز سناریوهای مختلف را پیش بینی کرده تا حداقل بتوانیم اگر زیرساخت‌هایی مانند نیروگاه برقی از سوی دشمن جنایتکار مورد آسیب قرار گیرد، تامین آب مورد نیاز مردم با خلل مواجه نشود.

مدل های مختلف، برنامه ریزی و به وزارت نیرو و استاندار فارس ارائه شده است؛ همه تلاش ما این است که خدمات مطلوب و مستمر را به مردم شیرازی ارائه کنیم.